Tezos là gì? Tìm hiểu về blockchain Tezos 2020

Tezos là gì? Tìm hiểu về blockchain Tezos 2020

Tezos là một đồng coin nổi bật trong 1 vài năm trở lại đây khi lọt top 10 coin về vốn hóa tại Coinmarketcap. Đây là 1dự án blockchain độc đáo, tuyên bố có thể tự động sửa đổi, nâng cấp mà không cần hard fork. Cùng tìm hiểu về Tezos được cập nhật mới nhất 2020 thông qua bài viết này nhé.

Tezos là gì?

Tezos là một nền tảng blockchain phi tập trung có thể tự sửa đổi để xây dựng các ứng dụng cũng như cập nhật chính nó. Tezos tương tự như Ethereum theo cách mà cả hai blockchain đều hỗ trợ các ứng dụng được xây dựng bằng các hợp đồng thông minh trên nền tảng của mình.

Tuy nhiên, Tezos có một vài tính năng độc đáo để tạo sự khác biệt với Ethereum. Điều đáng chú ý nhất là quản trị chuỗi trên mạng, cho phép những người nắm giữ đồng coin nền tảng XTZ (tez) của Tezos, để bỏ phiếu theo hướng tương lai của mạng.

Tính năng bỏ phiếu được thiết kế để tránh sự chia rẽ của cộng đồng thường dẫn đến việc hard fork (tìm hiểu thêm bên dưới) hoặc mất giá của đồng coin. Bản chất tự sửa đổi của giao thức Tezos, có nghĩa là blockchain dễ dàng nâng cấp hơn nhiều và luôn sẵn sàng để thêm các cải tiến mới nhất vào mạng của nó.

Cơ chế đồng thuận của Tezos

Cơ chế đồng thuận của Tezos không phải Proof-Of-Work mà dự trên Baking (Tương tự Staking – của Proof-Of-Stake). Cụ thể, chủ sở hữu XTZ token nhận được phần thưởng khi tham gia cơ chế baking hoặc delegate (ủy quyền) quyền biểu quyết của lượng token của mình cho các nhóm baking.

Tìm hiểu kĩ hơn về baking tại đây.

Công nghệ của Tezos có điểm gì nổi bật?

Điểm nổi bật nhất cũng chính là điểm được nhất đến nhiều nhất của blockchain Tezos chính là tính năng tự sửa đổi (Self-Amendment)

Để hiểu được tính cấp tiến của tính năng tự sửa đổi này, mọi người cần hiểu về fork. 

Fork là một điều kiện theo đó trạng thái của blockchain phân chia thành các chuỗi trong đó một phần của mạng có quan điểm khác về lịch sử giao dịch so với một phần khác của mạng. Về cơ bản, đó là một ngã ba, nó là một sự khác biệt trong quan điểm về trạng thái của blockchain – chia đôi con đường.

Một cú fork có thể đạt được bằng một cú fork mềm (soft fork) hoặc một cú fork cứng (hard fork). Soft Fork hiểu đơn giản là những cập nhật “mềm mại” hơn, được chấp nhận bởi đa số cộng đồng blockchain đó – như việc phần lớn cộng đồng cùng rẽ sang 1 hướng khác 1 chút so với hướng cũ. Trong khi đó, hard fork là 1 vấn đề ngiêm trọng hơn, được diễn ra khi số lượng đối nghịch gần như cân bằng nhau, khiến cho blockchain đó không còn đi chung con đường được nữa mà phải chia tách ra 2 hướng riêng biệt.

Tuy nhiên, việc fork không phải là điều xấu. Một nền tảng chất lượng cao phải luôn luôn phát triển và cải thiện chính nó. Không có blockchain hay bất cứ thứ gì được thiết kế hoàn hảo từ đầu cả. Đối với đa số blockchain, để cập nhật và cải thiện, chung đều phải trải qua việc fork liên tục, cả soft và hard. Nhưng, vấn đề chính nằm ở chỗ, việc hard fork sẽ gây tranh cãi gây chia rẽ cộng đồng nghiêm trọng, dần dà nhiều lần thì số người cùng chí hướng sẽ ít. Điển hình như Bitcoin Cash – hard fork từ Bitcoin. Để rồi sau đó Bitcoin Cash lại hard fork tách ra thành Bitcoin Cash BCHABC và Bitcoin SV (BSV).

Đó chính xác là điều mà Tezos muốn tránh khỏi

Kathleen Breitman, Co-founder và CEO của Tezos, phát biểu:

“Điều trớ trêu lớn của bitcoin là nó cuối cùng là một công cụ cho sự đồng thuận của cộng đồng, nhưng nó [đã bị hủy hoại bởi] một sự thù địch rất lớn. Tezos cho phép sự đổi mới diễn ra theo cách có hệ thống, trái ngược với thứ sinh ra từ chính trị. Bạn không thể tìm thấy hai người khinh miệt chính trị nhiều hơn Arthur và tôi. Đó là ý tưởng đằng sau Tezos: hãy cùng chính thức hóa quá trình phi chính thức này.”

 

Tính năng tự sửa đổi của Tezos cùng với quản trị trên chuổi thông qua quyền bỏ phiếu theo cơ chế đồng thuận proof-of-stake cho phép các cập nhật được đề xuất và chấp thuận bởi cộng đồng Tezos, thử nghiệm sau đó được chính thức áp dụng vào blockchain Tezos chính thức. 

Cấu trúc công nghệ của Tezos

Blockchain Tezos sử dụng một phần mềm trung gian nguyên gốc chủ nghĩa được gọi là ‘Network Shell” – Vỏ Mạng. Điều này cho phép họ phát triển một phong cách mô-đun với một sổ cái tự sửa đổi.

Thông thường, một giao thức blockchain chung được chia thành ba lớp:

  • Giao thức mạng: Đây là giao thức tin đồn có trách nhiệm đồng bộ và phát sóng ngang hàng giữa các node.
  • Giao thức giao dịch: Đây là lớp giao dịch xác định mô hình kế toán được triển khai bởi blockchain.
  • Giao thức đồng thuận: Lớp này xác định giao thức đồng thuận sẽ giúp blockchain đạt được thỏa thuận về trạng thái giao dịch của người dùng.

Trong Tezos, hai giao thức cuối cùng, Giao dịch và Đồng thuận, được kết hợp với nhau để được gọi là Giao thức Blockchain. Network Shell hỗ trợ trong giao tiếp giữa giao thức mạng và giao thức blockchain. Vỏ mạng không rõ ràng đối với giao thức giao dịch và giao thức đồng thuận.

Ngôn ngữ lập trình của Tezos

Một trong những khác biệt quan trọng khác khiến Tezos khác biệt với mạng Ethereum là Michelson, một ngôn ngữ duy nhất được sử dụng để viết hợp đồng thông minh. Nó được phát minh bởi đội ngũ phát triển Tezos để tạo điều kiện cho một quá trình được gọi là xác minh chính thức.

Xác minh Chính thức Tezos
Xác minh Chính thức Tezos

Xác minh chính thức không phải là một quá trình mới – trên thực tế, nó đã được sử dụng trong nhiều năm trong các ngành công nghiệp, nơi thất bại đơn giản không phải là một lựa chọn, chẳng hạn như y học, lò phản ứng hạt nhân và ngành hàng không. Nó có một quy trình sử dụng các thuật toán toán học để chứng minh tính đúng đắn của logic đằng sau một hợp đồng thông minh cụ thể cũng như để giảm các lỗi và lỗ hổng. Bằng cách sử dụng kỹ thuật này, Tezos có thể cung cấp bảo mật cao hơn và tránh các lỗi tốn kém.

Tezos được tạo ra bởi ai?

Tezos được thành lập bởi cặp vợ chồng  Arthur Breitman và Kathleen Breitman. Từ khi dự án còn là ý tưởng của Arthur Breitman, hai người hiện đã hợp tác và đang làm việc từ một văn phòng ở San Francisco.

vợ chồng  Arthur Breitman và Kathleen Breitman
vợ chồng  Arthur Breitman và Kathleen Breitman

Arthur Breitman (CTO) có kinh nghiệm quý báu khi làm việc cho một số cơ sở tài chính lớn nhất, như Morgan Stanley và Goldman Sachs. Một nhà khoa học máy tính và nhà toán học bằng cách đào tạo, anh ta đã theo sát sự trỗi dậy lịch sử của Bitcoin, quan sát mạng lưới không thể phát triển được trên mạng, điều này dẫn đến một số nhánh khó. Tezos là giải pháp của ông đối với tính không linh hoạt của Bitcoin.

Kathleen Breitman (CEO) cũng có kinh nghiệm vững chắc trong ngành tài chính. Cô đã từng làm việc cho các công ty nổi tiếng, bao gồm Bridgewater Associates và R3, nơi cô có được những hiểu biết sâu sắc về công nghệ cơ sở dữ liệu phân tán.

Dự án Tezos cũng đã nhận được một số tiền đáng kể. Tim Draper, một nhà đầu tư mạo hiểm nổi tiếng, đã đóng góp 1,5 triệu đô la để giúp mạng lưới trả phí vận hành và hiện nắm giữ 10% cổ phần của Dynamic Ledger Solutions (DLS), một công ty được thành lập bởi Arthur Breitman sở hữu quyền đối với Tezos ‘ mã. Trên hết, Polychain Capital cũng đã chỉ định một số quỹ tiền điện tử trị giá 10 triệu đô la của mình cho dự án. Tezos ICO đã huy động được bitcoin và ether trị giá $252 triệu.

Cộng đồng Tezos

Tezos là một trong số ít dự án blockchain có nhiều cộng đồng tại các khu vực và thành phố trên thế giới. Trong báo cáo mới nhất về Cập nhật Nửa năm Lần thứ hai của mình, Tezos Foundation – Tổ chức vận hành vì mục tiêu phát triển của Tezos, đã tiết lộ khoảng 1/3 chi phí họ đã đầu tư trong thời gian rồi là dành cho cộng đồng. Số lượng cộng đồng ủng hộ và cống hiến cho Tezos trên toàn cầu ngày càng tăng, những cộng đồng nổi bật có thể kể đến như Tezos Japan, Tezos Korea, Tezos Southeast Asia,…

Cộng đồng Tezos

Tại Việt Nam, cũng đã có 1 cộng đồng những người ủng hộ dự án blockchain Tezos được lập ra để cùng trò chuyện và thảo luận cũng như cập nhật nhưng tin tức mới nhất về dự án Tezos này. Nếu bạn có hứng thú với dự án blockchain Tezos, có thể ghé thăm website tezosvn.com và telegram https://t.me/tezos_vietnam_group để cùng thảo luận nhé.

TEZOS VIETNAM LONG LOGO tezosvn

Ứng dụng của Tezos là gì?

Điều admin cảm thấy rất hay ở Tezos chính là việc họ rất tập trung vào ứng dụng công nghệ của mình, nhưng không đi theo hướng nền tảng phục vụ cộng đồng công khai người dùng cuối trực tiếp thông qua các dự án dapps xây dựng trên blockchain của mình, hay có thể hiểu là B2C gián tiếp. Cụ thể, Tezos đi theo hướng doanh nghiệp, tức là B2B, cung cấp các giải pháp và dịch vụ cho doanh nghiệp liên quan đến công nghệ blockchain. 

Các đơn vị nêu trên như Tezos Japan, Tezos Korea, Tezos Southeast Asia,… đóng 1 vài trò khá lớn để Tezos được nhận biết trên các khu vực toàn cầu cũng như tiếp cận và giới thiệu giải pháp công nghệ với các khách hàng tiềm năng.

Vậy là qua bài viết này, mong rằng các bạn đã có cái nhìn tổng quan hơn về dự án blockchain Tezos. Cảm ơn các bạn đã theo dõi.

Tài liệu tham khảo:

Blockgreeks

Investopedia

adminVinaCrypted

Please contact @Ramonryu on Telegram for collaboration. Vui lòng liên hệ Telegram @Ramonryu để hợp tác

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.